İnfaz Hesaplama Yatacak Süre Nasıl Hesaplanır? 2026

İnfaz Hesaplama Nedir? Yatar Süresi Nasıl Belirlenir?

İnfaz hesaplama, hükümlünün mahkeme tarafından verilen hapis cezasının hangi kısmını cezaevinde geçireceğini belirleyen işlemdir. Hukuki terimi "müddetname"dir; halk arasında "yatar hesaplama" olarak da bilinir.

Hesaplama, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'a dayanır. Kanun kesinleşen cezaların infazından İnfaz Cumhuriyet Savcılığı'nı sorumlu tutar; bu savcılık, hükümlü için resmi müddetnameyi düzenler.

Hesaplama sırası şöyledir: önce tutukluluk ve gözaltı süresi toplam cezadan mahsup edilir. Kalan net cezaya, suçun türüne göre değişen koşullu salıverilme oranı uygulanır. Bu süreden, hükümlünün yararlanabileceği denetimli serbestlik süresi düşülerek cezaevinde fiilen geçirilecek süre bulunur.

Koşullu Salıverilme Oranları: 1/2, 2/3, 3/4 Farkı

TCK m.107 ve 5275 sayılı Kanun m.107, koşullu salıverilme oranını suçun ağırlığına göre farklılaştırır. Genel kural, cezanın yarısının (1/2) infaz edilmesidir; ancak kanunda sayılan istisna suçlarda bu oran yükselir.

Bu oranlar süreli hapis cezaları içindir. Ağırlaştırılmış müebbet hapiste koşullu salıverilme için 30 yıl, müebbet hapiste 24 yıl, mükerrer hükümlülerde bu süreler 36 ve 33 yıla çıkar. Terör suçlarında müebbet hapis için bu süre 36 yıldır.

Uygulamada en çok karışan nokta, aynı fiilin farklı tarihlerde farklı oranlara tabi olabilmesidir. Örneğin nitelikli hırsızlık ve yağma suçlarında, 01.07.2016 öncesi ve sonrası işlenen suçlar farklı infaz rejimine tabidir. Bu nedenle suç tarihinin doğru tespiti, oranın doğru belirlenmesi kadar önemlidir.

Denetimli Serbestlik Süresi Nasıl Hesaplanır?

Denetimli serbestlik, hükümlünün cezasının son kısmını cezaevi dışında, belirli yükümlülükler altında geçirmesidir. 5275 sayılı Kanun m.105/A uyarınca genel kural, koşullu salıverilme tarihine 1 yıl veya daha az kala bu haktan yararlanmaktır.

Ancak bu genel kuralın iki önemli istisnası vardır. Birincisi, 5275 sayılı Kanun'un Geçici 6. maddesi: 30.03.2020 tarihinden önce işlenen ve istisna suç kapsamında olmayan suçlarda denetimli serbestlik süresi 1 yıl yerine 3 yıl olarak uygulanır. İkincisi, 11. Yargı Paketi ile eklenen Geçici 10. madde: 31.07.2023 ve öncesinde işlenen, istisna suç kapsamında olmayan suçlarda hükümlü, açık cezaevine 3 yıl daha erken geçebilir ve buna ek olarak 3 yıl daha denetimli serbestlikten yararlanabilir.

Terör suçları her iki geçici maddeden de tamamen hariç tutulmuştur; bu suçlarda denetimli serbestlik yalnızca koşullu salıverilmeye 1 yıldan az süre kalması şartıyla ve sınırlı biçimde uygulanır.

7550 sayılı Kanun'la getirilen bir başka değişiklik, denetimli serbestlikten yararlanma şartına ilişkindir. Artık hükümlünün bu infaz usulünden yararlanabilmesi için, koşullu salıverilme tarihine kadar kalan sürenin en az onda birini, beş günden az olmamak kaydıyla, kapalı cezaevinde fiilen geçirmiş olması gerekir.

2025-2026 İnfaz Değişiklikleri: 7550 Sayılı Kanun ve 11. Yargı Paketi

İnfaz hukuku son yıllarda sık değişen bir alan. 4 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun (kamuoyunda "10. Yargı Paketi" olarak bilinir), denetimli serbestlik şartlarını sıkılaştırırken mükerrer hükümlüler için önemli bir iyileştirme getirdi: ikinci kez tekerrür eden hükümlülere, önceden hiç tanınmayan koşullu salıverilme hakkı, cezanın 3/4'ünün infazı şartıyla tanındı.

2026 yılında yürürlüğe giren 11. Yargı Paketi ise kamuoyunda "COVID düzenlemesi" olarak anılıyor. Bu düzenleme, pandemi döneminde kapalı cezaevlerindeki doluluğu azaltmak için getirilen erken açığa çıkma ve ek denetimli serbestlik imkânını, 31 Temmuz 2023 tarihine kadar işlenen tüm uygun suçları kapsayacak şekilde genişletti.

Bu düzenlemeden yararlanabilmek için toplam cezası 10 yıldan az olanların 1 ay, 10 yıl ve üzeri olanların 3 ay kapalı cezaevinde iyi halli geçirmiş olması ve açık cezaevine ayrılmasına 3 yıl veya daha az süre kalmış olması gerekir. Yakınlara karşı işlenen kasten öldürme, cinsel suçlar, terör suçları, örgütlü suçlar ve deprem nedeniyle verilen cezalar bu düzenlemenin kapsamı dışındadır.

Mevzuat bu denli hızlı değiştiği için, birkaç ay önce yapılmış bir infaz hesabı bugün geçersiz kalabilir. Güncel bir 12. Yargı Paketi teklifinin de gündemde olduğu göz önüne alındığında, kesin sonuç için güncel mevzuata hâkim bir ceza infaz avukatına danışılması önerilir.

Mükerrirlik (Tekerrür) Durumunda İnfaz Nasıl Değişir?

Tekerrür, daha önce kesinleşmiş bir mahkumiyeti bulunan kişinin belirli bir süre içinde yeni bir suç işlemesidir. 5275 sayılı Kanun m.108, mükerrer hükümlüler için daha ağır bir infaz rejimi öngörür.

İlk tekerrürde süreli hapis cezasının koşullu salıverilme oranı 2/3'e çıkar. Denetim süresi belirlenirken köken suça bakılır: köken suç istisna suç kapsamındaysa denetim süresi 1 yıl, değilse 3 yıl olarak uygulanır.

İkinci kez tekerrürde durum daha ağırdı; 7550 sayılı Kanun öncesinde bu hükümlüler koşullu salıverilmeden hiç yararlanamıyor, cezalarının tamamını cezaevinde geçiriyordu. 7550 sayılı Kanun'la eklenen hükümle bu durum değişti: artık ikinci kez tekerrür eden hükümlüler de süreli hapis cezalarının 3/4'ünü infaz ettiklerinde koşullu salıverilmeden yararlanabiliyor. Bu değişiklik 4 Haziran 2025 sonrası işlenen suçlarda ve lehe kanun değerlendirmesi yapılan dosyalarda uygulanır.

Tekerrür nedeniyle koşullu salıverilme süresine eklenecek miktar, tekerrüre esas alınan önceki cezanın en ağırını aşamaz; bu sınırlama ikinci kez tekerrürde uygulanmaz. İnfaz hâkimi, mükerrir hakkında cezanın infazı tamamlandıktan sonra başlamak üzere en az 1 yıllık, gerektiğinde 5 yıla kadar uzatılabilen bir denetim süresi belirler.

Açık Cezaevine Geçiş Şartları

Açık cezaevi, güvenlik önlemlerinin kapalı cezaevine göre daha hafif olduğu, hükümlünün dış dünyayla bağını sürdürmesine imkân tanıyan infaz kurumudur. Geçişin ilk şartı, kapalı cezaevinde belirli bir asgari sürenin iyi halli olarak geçirilmiş olmasıdır.

Toplam cezası 10 yıldan az olan hükümlüler için bu asgari süre 1 aydır. Toplam cezası 10 yıl ve üzerinde olanlar için ise, cezanın onda birinin kapalı cezaevinde geçirilmesi gerekir. Bu sürenin tamamlanmasının ardından, koşullu salıverilme tarihine kalan süreye göre (genellikle 7 yıl veya daha az kalması şartıyla) açık cezaevine geçiş mümkün olur.

Geçiş otomatik değildir; disiplin cezası almamış olmak ve idare ve gözlem kurulunun olumlu değerlendirmesi gerekir. Terör ve örgütlü suçlarda ek şartlar (örneğin örgütle ilişiği kesme) aranır ve geçiş süreci daha katıdır.

Tutukluluk ve Gözaltı Süresinin Mahsubu

Hüküm kesinleşmeden önce geçirilen tutukluluk ve gözaltı süreleri, infaz edilecek hapis cezasından düşülür. Bu işlem, TCK m.63 uyarınca yapılır ve infaz hesaplamasının ilk adımını oluşturur.

Mahsup edilecek süre gün esasına göre hesaplanır. Örneğin 8 ay tutuklu kalan ve 7 yıl hapis cezası alan bir hükümlünün infaz hesabı, mahsuptan sonra kalan 6 yıl 4 ay üzerinden yapılır.

Farklı dosyalardaki tutukluluk süreleri veya yurt dışında geçirilen gözaltı süreleri de belirli şartlarla mahsup edilebilir. Bu hesaplamalarda tarihlerin eksiksiz ve belgeli olması, hak kaybını önlemek açısından kritik önemdedir.

Örnek İnfaz Hesaplamaları

Aşağıdaki örnekler, farklı suç tiplerinde infaz hesabının nasıl değiştiğini somutlaştırır. Tüm örnekler iyi halli hükümlü ve mahsup edilecek tutukluluk süresi olmadığı varsayımıyla hazırlanmıştır.

Bu tablo yalnızca genel mantığı göstermek içindir. Yukarıda anlatılan Geçici 6 ve Geçici 10 madde istisnaları uygulandığında, özellikle 2020 öncesi işlenmiş suçlarda gerçek yatar süresi bu örneklerden belirgin şekilde daha kısa çıkabilir.

Bursa'da İnfaz Hukuku Danışmanlığı ve Yerel Süreç

Bursa'da infaz süreçleriyle ilgili başvurular Bursa İnfaz Hâkimliği ve Bursa Cumhuriyet Başsavcılığı İnfaz Bürosu nezdinde yürütülür. Hükümlü veya yakınları, düzenlenen müddetnameye itiraz etmek isterse bu itiraz önce infaz hâkimliğine yapılır.

Bursa'daki cezaevlerinde (Bursa H Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu ve bağlı açık kurumlar) müddetname hesaplamaları, mahkumun suç tarihine ve suç tipine göre farklılık gösterir. Özellikle 2020 ve 2023 öncesi kesinleşen dosyalarda güncel geçici madde istisnalarının doğru uygulanması, aylarca süren hak kayıplarını önleyebilir.

Büromuz, müddetname incelemesinden infaz hâkimliğine itiraza, denetimli serbestlik başvurusundan açık cezaevi geçiş sürecine kadar infaz hukukunun her aşamasında hukuki destek sağlıyor. Gülbahçe Mahallesi'ndeki ofisimizden Bursa genelindeki infaz süreçlerini takip ediyoruz.

İnfaz Hesaplama — Sık Sorulan Sorular

İlgili Hizmetler

İlgili Blog Yazıları